Bloggfęrslur mįnašarins, jśnķ 2003

Žaš žarf aš žyngja dóma ķ ofbeldismįlum

Fréttir af dómsnišurstöšum verša oftar en ekki tilefni umręšu og undrunar almennings. Oft er rķkt tilefni til slķks žar sem dómarastétt landsins viršist meš reglulegu millibili gróflega misbjóša réttlętiskennd žjóšarinnar.
Į sķšustu vikum féllu mjög umdeildir dómar sem gefa innsżn ķ dómskerfi Ķslendinga. Meš viku millibili dęmdi Hérašsdómur Reykjavķkur karlmann ķ fimm mįnaša skiloršsbundiš fangelsi fyrir aš skemma umferšarmyndavél og annan karlmann ķ sex mįnaša skiloršsbundiš fangelsi fyrir aš hafa samręši viš 15 įra stślku meš ólögmętri naušung. Vissulega er erfitt er aš bera saman tvo dóma meš mismunandi mįlsašstęšum en žrįtt fyrir žaš er algjörlega óskiljanlegt hvernig hęgt er aš komast aš lokum aš svo til sömu dómsnišurstöšu viš aš eyšileggja umferšarmyndavél rķkisins annars vegar og aš neyša 15 įra barn til samręšis meš ofbeldisfullum hętti hins vegar.
Dómur ķ svoköllušu Hafnarstrętismįli hefur ennfremur vakiš mikla reiši en žar voru tveir karlmenn dęmdir ķ 2 og 3 įra fangelsi fyrir aš verša ungum manni aš bana meš tilefnislausri og fólskulegri įrįs. Til eru dęmi um aš einstaklingar hafi fengiš sambęrilega dóma fyrir aš draga aš sér fé meš ólögmętum hętti.
Fjölmargir dómar ķ mįlum gegn naušgurum hafa sömuleišis hneykslaš Ķslendinga undanfarin įr fyrir óskiljanlega vęga mešhöndlun dómara į slķkum glępamönnum. Dómar ķ kynferšisbrotamįlum gegn börnum hafa svo išulega skiliš fólk eftir oršlaust og ekki ašeins ašstandendur.
Refisramminn er alls ekki nżttur
Refsiramminn ķ ofbeldismįlum sem leiša til dauša eša eru mjög gróf er mjög rśmur eša allt aš 16 įra fangelsi. Hįmarksrefsing fyrir naušgun er einnig 16 įra fangelsi en fyrir 1992 gat naušgun varšaš ęvilöngu fangelsi. Refsiramminn fyrir kynferšismök viš barn er allt aš 12 įra fangelsi og fyrir sifjaspell er allt aš 10 įra fangelsi. Af žessum refsiheimildum sjįst skżr skilaboš löggjafans til dómstólanna. Alžingi sem löggjafi setur lögin og įkvešur refsiheimildir. Žaš er sķšan dómstólanna aš dęma eftir žeim lögum samkvęmt stjórnaskrį en ķ ofbeldis- og kynferšismįlum viršist dómarastéttin stašrįšin ķ žvķ aš lķta framhjį hluta refsiheimildanna sem lögin kveša į um.
Ķ kjölfar mikillar umręšu um fķkniefnadóma hefur 10 įra hįmarkiš ķ slķkum mįlum veriš fullnżtt og fyrir skemmstu var žaš hękkaš upp ķ 12 įr sem einnig hefur veriš nżtt. Af hverju er refsiramminn nżttur ķ slķkum mįlum en ekki ķ ofbeldis- og kynferšismįlum sem varša talsvert meiri hagsmuni og valda išulega miklu meira tjóni į lķfi og sįl žeirra sem fyrir brotunum verša?
Ein helsta röksemd žess aš erfitt sé aš žyngja dóma er aš samręmi verši aš vera į milli dóma fyrir svipaša glępi. Meš žeim rökum mun réttlętiskennd žjóšarinnar ķ ofbeldis- og kynferšisbrotum hins vegar aldrei vera fullnęgt. Kannanir Ragnheišar Bragadóttur, lagaprófessors, į dómum Hęstaréttar įrin 1977-2002 leiddi ķ ljós aš dómar ķ naušgunarmįlum hafa almennt ekki veriš aš žyngjast žrįtt fyrir skżran vilja almennings og rśmar refsiheimildir löggjafans ķ žį įtt.
Dómarar hunsa löggjafann og réttlętisvitund žjóšarinnar
Žaš er kominn tķmi til aš dómarar landsins brjóti upp žetta óešlilega įstand og žyngi dóma ķ ofbeldis- og kynferšisbrotum meš markvissum hętti ķ samręmi viš lögin. Žaš gengur ekki til lengdar aš dómarastétt landsins hunsi meš öllu bęši réttlętisvitund žjóšarinnar og skilaboš löggjafans meš žeirri réttlętingu aš svona hafi žetta ętķš veriš.
Žaš er skżr lķna milli löggjafar- og dómsvalds. Hins vegar höfum viš séš aš pólitķsk umręša getur haft įhrif į dómažróun og eru ę žyngri dómar ķ fķkniefnamįlum dęmi um žaš. Aš sjįlfsögšu er ekki veriš aš męlast til žess aš dómarar hlusti eingöngu į dómstól götunnar en dómarar eiga ekki aš getaš litiš alveg framhjį breyttu višhorfi žjóšarinnar.
Sišferšismat žjóšarinnar hefur breyst til muna į undanförnum įratugum og t.d. vęri dęmt allt öšruvķsi fyrir blygšunarbrot nś heldur en fyrir sama blygšunarbrot fyrir 30 įrum. Eitt sinn var tališ aš eiginmašur gęti ekki naušgaš eiginkonu sinni og naušgunarįkvęši hegningarlaga var kynbundiš žannig aš žaš tók ašeins til kvenna. Meš breyttum višhorfum hefur žetta sem betur fer breyst.
Dómurum ber žvķ aš hlusta eftir breyttri réttlętiskennd žjóšarinnar og sišferšismati. Ķ öllu tali um samręmi milli dóma ķ svipušum mįlum gleymist oft aš samręmi žarf aš vera milli mismunandi brotategunda aš teknu tilliti til alvarleika žeirra. Žótt žaš komi sumum dómurum į óvart žį finnst žjóšinni žaš vera alvarlegri glępur aš naušga barni en aš draga aš sér fé.
Réttlętiš žarf aš sjįst
Žaš er ekki nóg aš nį fram réttlętinu heldur žarf žaš einnig aš sjįst aš réttlętinu hafi veriš fullnęgt. Dómar ķ ofbeldis- og kynferšisbrotum uppfylla hins vegar hvorugt skilyršanna.
Vęgir dómar ķ alvarlegum mįlum stušla ekki einungis aš vantrausti į einum af mikilvęgustum stofnunum samfélagsins sem dómstólarnir eru heldur sęra žeir réttlętiskennd einstaklinganna sem gętu freistast til žess aš taka lögin ķ sķnar eigin hendur.
Žaš žarf aš fara fram opinskį umręša um hvaša leiš į aš fara ķ refsimįlum. Almenningur, stjórnmįlamenn og lögfręšingar eiga aš taka fullan žįtt ķ žeirri umręšu. Réttlįtir og sanngjarnir dómar eru hagsmunamįl allra.

Busi į Alžingi

Žaš er einkennileg tilfinning aš taka sęti į Alžingi ķ fyrsta skiptiš. Hįtķšleiki ķ bland viš spennu setur mark sitt į žingsetninguna. Žaš voru ekki margir aš fylgjast meš žingsetningunni į Austurvelli og gaf žaš til kynna aš lķklega er fólk bśiš aš fį nóg af pólitķk ķ bili eftir langa og harša kosningabarįttu.
Reynslan sżnir aš žaš getur borgaš sig aš bjóša kórum į fundi žvķ meš žvķ er góš męting tryggš. Sama mį e.t.v. segja um žingsetninguna og heišursverši lögreglunnar sem raša sér ķ tugatali ķ kringum žingmennina.
Soprano“s aftur į dagskrį
Fyrsti dagurinn į žingi varš alls ekki eins og viš var aš bśast. Starf kjörbréfanefndar sem venjulega tekur um 5 mķnśtur stóšu į ašra klukkustund og endaši meš klofningi. Ķ kjölfar žess tóku viš miklar umręšur um įlit nefndarmanna. Nżjum žingmanni kom hins vegar į óvart aš einungis einn stjórnaržingmašur tók žįtt ķ umręšunni um jafnalvarlegt mįl og lögmęti kosninganna. Meira aš segja nżir og ungir žingmenn rķkisstjórnarflokkanna sįtu stilltir og prśšir og fylgdu hinni langlķfu flokkslķnu. Ekki glęsileg byrjun žaš.
Vegna hinar sögulegu umręšu um kjörbréf žingmanna varš margt öšruvķsi en venja er. Hringt var upp ķ sjónvarp į elleftu stundu og stefnuręšu forsętisrįšherra frestaš um einn dag. Soprano“s var settur aftur į dagskrį svo žjóšin gęti horft į alvöru baktjaldarmakk og hasar, henni eflaust til mikils léttis.
Undirritun drengskaparheitis nżrra žingmanna er stór stund hjį hverjum busa į žingi. Hins vegar frestašist žaš eins og margt annaš žennan daginn. Vegna žessa héldu umbošslitlir žingmenn sķnar jómfrśarręšur įn nokkurrar skjalfestrar hollustu viš stjórnarskrįna.
Reykfyllt bakherbergi
Nż kynslóš hefur nś sest į Alžingi og hafa aldrei eins margir ungir einstaklingar tekiš sęti saman į Alžingi. Sś stašreynd aš Framsóknarmenn eru aš upplagi mišaldra hękkar reyndar mešalaldur hinna ungu žingmanna. Vonandi verša žessi kynslóšaskipti žingi og žjóš til batnašar og frjįlslynd višhorf ungs fólks fįi aš leika um sali Alžingis. Žingheimur ętti aš nżta tękifęriš meš nżju fólki og breyta śreltum starfsvenjum žar en óešlilegur og óskilvirkur vinnutķmi bitnar mjög į ungu fjölskyldufólki.
Alžingi hefur lengi žótt vera furšulegur vinnustašur. Störfin žar eru undir smįsjį fjölmišla og žjóšarinnar. Almenningsįlitiš er sveiflukennt og lżtur oft svipušum lögmįlum og kenningin um fišrildiš ķ Kķna sem veldur stormi ķ Kansas.
Ķ Alžingishśsinu er aš finna mörg lķtil hlišarherbergi en eftir einungis einn dag į Alžingi hefur tilgangur žeirra runniš upp fyrir mér. Žar eru haldnir hinir mżmörgu plottfundir sem rįša oftar en ekki śrslitum ķ mįlefnum lands og lżšs. Žetta eru hin margfręgu reykfylltu bakherbergi en į tķmum tóbaksvarnarlaga hefur reykurinn vikiš fyrir sódavatnsflöskum og tyggjópökkum.
Į Alžingi er tekist į um hugmyndir og lķfsskošanir. Markmiš žingmanna eru ekki ólķk en leiširnar eru langt frį žvķ aš vera sambęrilegar. Į Alžingi mį finna allt frį gręnum sósķalistum ķ anda lišinna tķma til haršra kapķtalista sem lifa ķ vélręnum draumaheimi.
Enginn frišur į salerninu
Žrįtt fyrir tęplega 100 manna starfsliš Alžingis og rśmlega 60 žingmenn fęr mašur žį tilfinningu aš žetta sé lķtiš samfélag. Vinabönd verša oft tryggari milli pólitķskra andstęšinga en milli flokksystkina. Flestir žingmenn eru lķflegir og glašir fyrir utan einn og einn śr rįšherrališinu sem eru žungbśnir į svip enda dagar sumra žeirra taldir. Allir žingmenn hafa žaš į tilfinningunni aš žeir séu sérstakir og geti gert meira gagn en ašrir en hvort žjóšin er žvķ sammįla eša ekki er allt önnur saga.
Žaš er gaman aš vera oršinn hluti af žessu samfélagi og ég er mjög žakklįtur žvķ fólki sem kom mér žangaš. Ekki skemmir žaš fyrir aš aldrei ķ sögunni hefur hérlendis nokkur jafnašarmannaflokkur veriš eins stór og Samfylkingin er nś. Sś stašreynd setur įkvešinn svip į žingiš enda rekst mašur stöšugt į Samfylkingarfólk. Žaš er ekki einu sinni hęgt aš fara į salerniš įn žess aš rekast į jafnašarmann.

Sögulegur sigur Samfylkingarinnar

Samfylkingin vann sögulegan stórsigur ķ alžingiskosningunum. Ķ fyrsta skiptiš ķ 70 įr nęr annar flokkur en Sjįlfstęšisflokkurinn aš fara upp fyrir 30%. Samfylkingin hefur breytt hinu pólitķska landslagi. Samfylkingin er žvķ oršin sś kjölfesta og forystuafl ķ ķslenskum stjórnmįlum sem aš var stefnt.
Til aš undirstrika góšan įrangur Samfylkingarinnar er Samfylkingin oršin stęrsti jafnašarmannaflokkur į Noršurlöndum aš sęnska jafnašarmannaflokkunum undanskildum.
Žaš eru ekki minni tķšindi aš einungis munar um 2,7% stig į Samfylkingunni og Sjįlfstęšisflokkunum į landsvķsu. Ķ Reykjavķk noršur, kjördęmi Davķšs Oddssonar forsętisrįšherra, er Samfylkingin meira aš segja stęrri en Sjįlfstęšisflokkurinn. Ķ kosningunum įriš 1999 var Sjįlfstęšisflokkurinn um 17% stigum stęrri en Samfylkingin ķ Reykjavķk. Össur Skarphéšinsson er žvķ fyrsti žingmašur kjördęmisins og hefur žaš ekki gerst ķ hįan herrans tķš aš sį ašili komi ekki frį Sjįlfstęšisflokknum.
Annars stašar į landinu er Sjįlfstęšisflokkurinn einnig aš tapa miklu en Samfylkingin aš bęta viš sig. Sjįlfstęšisflokkurinn bżšur žvķ afhroš hvernig sem į žaš er litiš.
Gula spjaldiš į rķkisstjórnina
Framsóknarflokkurinn er einnig ķ sögulegu lįgmarki og er tómt mįl aš tala um samanburš viš skošanakannanir sem hafa veriš mjög sveiflukenndar fyrir alla flokka. Fylgi Framsóknarflokksins hefur ekki veriš lęgra ķ hartnęr aldarfjóršung.
Ķ fyrsta skiptiš sķšan frį lżšveldisstofnun er hęgt aš mynda tveggja flokka rķkisstjórn įn Sjįlfstęšisflokksins. Rķkisstjórnin er žvķ aš fį gula spjaldiš frį kjósendum.
Meirihluti Sjįlfstęšisflokksins og Framsóknarflokksins hefur aldrei veriš jafn lķtill og nś. Žaš er ekki sķst Framsóknarmanna aš meta žessi skilaboš kjósenda og bregšast viš žeim. Ingibjörg Sólrśn Gķsladóttir į afar stóran žįtt ķ sigri Samfylkingarinnar og žótt žaš hafi veriš į brattann aš sękja fyrir hana ķ 5. sęti munaši einungis um 150 atkvęšum aš hśn kęmist inn sem žingmašur. Af žessu mį draga žann lęrdóm aš hvert atkvęši skiptir mįli žótt um sé aš ręša fjölmennar alžingiskosningar.
Nż kynslóš į Alžingi
Fyrir utan óumdeildan sigur Samfylkingarinnar ķ kosningunum er einnig afar įnęgjulegt sjį hversu mikiš af ungu fólki kemst į žing. Žetta unga fólk kemur śr öllum flokkum og er ljóst aš nż kynslóš mun lįta aš sér kveša į Alžingi Ķslendinga. Alžingi hefur lengi veriš eftirbįtur žjóšžinga hinna Noršurlandažjóšanna hvaš varšar aldursskiptingu en fyrir žessar kosningar var enginn žingmašur undir 37 įra aldur.
Žótt aldur skiptir ekki öllu mįli er ljóst aš vegna hinnar óęskilegu aldursskiptingar Alžingis hafa mįlefni ungs fólks s.s. ķ mennta-, skatta- og hśsnęšismįlum sitiš į hakanum. Nś veršur breyting į.
Flestar konur hjį Samfylkingunni og mest endurnżjun
Endurnżjun žingmanna er langmest hjį Samfylkingunni og veršur žrišjungur žingflokks Samfylkingar nżr į žingi. Hinn nżi žingflokkur Samfylkingarinnar hefur einna lęgstan mešalaldur žingmanna. Samfylkingin hefur hęsta hlutfall kvenna ķ žingflokknum og nįnast önnur hver žingkona į Alžingi į nęsta kjörtķmabili kemur śr Samfylkingunni. Vegna uppstillinga og prófkjara Sjįlfstęšisflokksins bišu konur ķ Sjįlfstęšisflokknum mikinn ósigur ķ žessum kosningum.
Viš sem tókum žįtt ķ kosningabarįttu Samfylkingarinnar erum afskaplega žakklįt žeim sem studdu okkur ķ kosningunum. Kosningabarįttan hefur veriš afar spennandi. Allir jafnašarmenn geta veriš mjög įnęgšir meš śrslitin og žį stašreynd aš Samfylkingin er oršin aš raunverulegu mótvęgi viš Sjįlfstęšisflokkinn sem kjölfesta nżrra tķma og nżrrar hugsunar.

Höfundur

Ágúst Ólafur Ágústsson
Ágúst Ólafur Ágústsson

Heimsóknir

Flettingar

  • Ķ dag (20.10.): 0
  • Sl. sólarhring: 2
  • Sl. viku: 6
  • Frį upphafi: 142586

Annaš

  • Innlit ķ dag: 0
  • Innlit sl. viku: 6
  • Gestir ķ dag: 0
  • IP-tölur ķ dag: 0

Uppfęrt į 3 mķn. fresti.
Skżringar

Okt. 2017
S M Ž M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31        
Leita ķ fréttum mbl.is

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband